જિંદગી આખીય તૂરી બસ

જિંદગી આખીય તૂરી બસ

રોટલા ને કસ્તુરી બસ! 

ઘરમાં દેખાતી નથી ને

બારી યે અડધી ખુલ્લી બસ

હાથ પકડી લઉં! હા - ના ની

રાત સ્વપ્નમાં ધૂણી બસ

એક તસ્વીરની અડોઅડ

ખ્વાબ ની નૈયા ડૂબી બસ 

ભીંત છે તો સાંભળે છે

ફ્રેમ થી વાતો પૂરી બસ

- ઉદયન ગોહિલ 

ફૂલ ખીલ્યું આંગણે ને તમને ધાર્યા

ફૂલ ખીલ્યું આંગણે ને તમને ધાર્યા

કેટલાં સ્મરણ અમે હૈયે વળગાળ્યા

હાથની રેખામાં મૂંગા સંવાદો છે

ઘર સુધી આવી તમારા ડગલાં વાળ્યા

જોયું મેં મુઠ્ઠીને વાળીને પણ.. પણ ત્યાં

હાથ થી સરકી પળો એ અમને ભાળ્યા 

હારી ને બાંધ્યો મેં કાળો ધાગો કાંડે

મન્નતોના ફફડાટે મેં તમને ખાળ્યા 

ને અચાનક આંખ ઉઘડી ઓ હો હો હો

ખ્વાબમાં એનાં મેં આજેય વર્ષો ગાળ્યા 

- ઉદયન ગોહિલ 

ના રે ના ...

ના રે ના

એવું કંઈ લાગતું તો નથી 

પગમાં..ઝાંઝર.. એ ક્યારથી પહેરવા લાગી!

હર વખત તો એમનેમ જ આવે છે ને આજે વળી...!

કંઇક તો છે આ વખતે..

પહેલાં તો ત્યાં ખાલી વંડી હતી બે મકાન વચ્ચે

ને એમાં એક દિ વંડીને કૂંપળ ફૂટી 

ને મહેકે રોજ વંડી

એમાં સામેની ખડકીના કેશ ખુલ્લા...

કંઇક તો છે આ વખતે..

હશે હવે, થોડુંક મોણ વધી ગયું

તો એ ક્રિસ્પી ને હું બરડ

ને આમનામ એ કલાઈમાં બંગડી ફરતી

હું આસક્ત નજરથી નિહાળતો

કંઇક તો છે આ વખતે..

ને આખર આવી એ ક્ષણ 

આંગળીઓથી હસ્તધૂનન સુધી

સ્પર્શ વાસંતી વાયરાનો રોમેરોમમાં લઈ

એણે જોયું

કંઇક તો છે આ વખતે

- ઉદયન ગોહિલ

એક અઘરો પણ મજાનો ક્યાંકથી માણસ મળ્યો છે

એક અઘરો પણ મજાનો ક્યાંકથી માણસ મળ્યો છે

ને હસે કેટલું! કે નક્કી પૃથ્વી પર ભૂલો પડ્યો છે

ને બતાવી મેં ગલી એને અહીંથી નીકળી જા

આય સહારો કોને દઉં! મારો ખભો ખાલી પડ્યો છે

આટલે થી વાત અટકે તોય લાગે ઠીક છે પણ

ખીલતાં ફૂલોની પાસે જઈ એ ફૂલોને નમ્યો છે

આખરે પૂછ્યું મેં રહસ્ય ખુશમિજાજી એ મૌસમનું

એક તારો બસ જે તારા માટે ઓ નભથી ખર્યો છે

- ઉદયન ગોહિલ

નક્કી એ મારાથી સવાયો છે

નક્કી એ મારાથી સવાયો છે

જેને પળેપળથી મેં ધાવ્યો છે

એ આંખ સામે દ્રશ્ય માફક છે

જેને નજરની બારે ધાર્યો છે

બહુ બહુ તો જાણું છું હું પગરવ ને

એ ચૂપકીદીમાં છવાયો છે

છે ઘરમાં જે એજ ઘરની બારે છે

સર્વે ઘા માં એજ તો રુઝાયો છે

રોશન કરો ભીતર તો છે ઝગમગ

બાકી અંધારે એજ અંધાર્યો છે

- ઉદયન ગોહિલ

વાળ દાઢીના જો ચાડી ખાય છે

વાળ દાઢીના જો ચાડી ખાય છે

તારું ઘડપણ આંગણે ડોકાય છે

ને છુપાવી લે ગમે એટલું તું પણ

આંખના ચશ્માં તો ગાણું ગાય છે

લે આ પથ્થર ને ઉછાળી ઊંચે જો

આજ તબિયતમાં ફરક દેખાય છે

ખેલ રમતાં આવડે તો મોજ છે

આ હવા છે ને એ આવે જાય છે

હજુ ય ટહુકા છે સલામત તો સમજ

પાસ માં આકાશ પણ સર્જાય છે

- ઉદયન ગોહિલ

હજારો વાર આવી છે તો ગઈ પણ છે

હજારો વાર આવી છે તો ગઈ પણ છે

છે વારો પાનખરનો તો એનુંય સ્વાગત

તું ઈશ્વર છે તું આવે ને ના પણ આવે

છે હક એ રાહબરનો તો એનુંય સ્વાગત

ને મીંચી આંખ તો આનંદ આલ્હાદક

ને થાકોડો સફરનો તો એનુંય સ્વાગત

જશે લૂંટીને સઘળું એ ઘડી છેલ્લી

અતિથિ હું એ નગરનો તો એનુંય સ્વાગત

હવા માફક ફરે મન રોજ વનવગડે

છું ઘરમાં તોય ના ઘર નો તો એનુંય સ્વાગત

ઘડી આવી તો હંમેશા નવી થઈ ને

થયો તુંય એ લહરનો તો એનુંય સ્વાગત

જનમથી પર મરણથી ખર છે હોવાપણું

તું છે ગર હજુ પ્રહરનો તો એનુંય સ્વાગત

- ઉદયન ગોહિલ

જવા દો...... હવે નામ પણ એ નથી લેવું

જવા દો...... હવે નામ પણ એ નથી લેવું

ખબર છે મને પણ... નથી કંઈ એનાં જેવું

એ ઈશ્વર થયો પ્રેમીમાંથી..... એ પૂરતું છે

મુલાયમ એ સ્પર્શ વિશે.... તમને શું કહેવું

નજર તાજ પર ગઈ... ને ત્યારે વિચાર્યું મેં

તમારી ડેલી એટલે......... આગ્રામાં રહેવું

હું કરું....... ચાંદ સાથે તમારી બધી વાતો

તમારા સમોવડું.......... ચકોરને શું શું દેવું

- ઉદયન ગોહિલ

રાત ઉતરે છે સખી ને ચાંદ દેખાતો નથી

રાત ઉતરે છે સખી ને ચાંદ દેખાતો નથી

એક ખાલીપો હવે કેમેય સહેવાતો નથી

એક ખડકી અર્ધખુલ્લી છે ને દ્વિધા તો જુઓ

ઘર છે સામે ને છતાં પણ સાદ દેવાતો નથી

સહુલિયત કેવી મહોબતમાં વળી ! આ જંગ છે

હું છું એનો ને છતાંય એનો કહેવાતો નથી

પાંખ છે ને જોમ પણ પાંખોમાં છે પણ પીંજરું

હાથમાં મારા તમારો હાથ લેવાતો નથી

નીકળું ઘરથી કે સામે ના ઘરે મૈખાનું છે

પણ નજર આવે ના એ ત્યાં જામ છલકાતો નથી

- ઉદયન ગોહિલ

અલગથી તોડ કાઢો જિંદગીનો તો મજા આવે

અલગથી તોડ કાઢો જિંદગીનો તો મજા આવે

એ શું કે સાંજ મૈખાનું ઉગે તો કે કઝા આવે

ને લૂંટાયા જરીક તો શું, સાકીના નાક-નકશા પર 

ગયા મંદિર તો આંખો ને નજર પહેલાં ધજા આવે

મહોબત જામ છે તો જામ છલકાવો અમારો પણ

મજા આવે બધાને જ્યાં, મને ત્યાં પણ સજા આવે

તમારું આગમન, અવસર અમારો થઈ ગયો સાકી

તમે આવ્યાં, ને થોભો તો અચાનકથી ફિઝા આવે

આ પગલાં એક-તરફા છે જો મસ્જિદથી મૈખાનામાં

કહે શું શેખ સાહેબ, બંદગીમાં પણ ખિઝાં આવે

ખુંવારીની ઘણી રાતો છે પૂછો તો કહાણી કહું

જવાની આખરી હિસ્સો પછી શું આવ-જા આવે

સમય સરતો રહે છે રેત માફક બંધ મુઠ્ઠી થી

તો માણી લો, કે શ્વાસોની ઘડીમાં પણ રજા આવે

- ઉદયન ગોહિલ

નયનમાં રાખશો તો નૈન છલકાશે કદી

નયનમાં રાખશો તો નૈન છલકાશે કદી

આ વાતે જિંદગી પણ ક્યાંક લથડાશે કદી

જવા દો, વાત મારા પૂરતી રાખો તો બસ

ઢળેલી સાંજે એ યાદો ના સહવાશે કદી

મધુર રાત્રિમાં ખ્વાબો તો અચાનક છેડશે

શરમથી બથમાં તકિયો આમ ભીંજાશે કદી

- ઉદયન ગોહિલ 

दुःख क्या है ? कौन दे सकता है ?

दुःख क्या है ? कौन दे सकता है ?

आज की जिंदगी में तनाव बहुत बढ़ गया है ऐसा नहीं है। जिंदगी में तनाव पहले भी थे आज भी है और आने वाले कल में भी रहेंगे। अपने आप तनाव चिंता दुख सच में कहीं से आते हैं या हम खुद उसे ढूंढ निकालते हैं ? कभी घड़ी दो घड़ी बैठ कर शांति से यह सोचने की जरूरत है। 

जब हम मां की पेट में होते हैं उस वक्त न कोई विचार होता है न कोई चिंता न दुख, कुछ भी नहीं होता फिर भी हम 9 महीने तक आराम से जिंदा रहते हैं। उस वक्त भी हम थे, जब यह शरीर जो आज हमारे पास है वह नहीं था, यह जो मन हमारे पास है वह नहीं था, और मन नहीं था तो बहुत सीधी बात है कोई विचार भी नहीं था। तो क्या यही वजह थी कि हम तनाव मुक्त थे ? तो क्या यही वजह थी कि दुख का हमें कोई पता नहीं था ? 

एक बहुत सीधी दिखाई देने वाली बात है जब मां के पेट में हम होते हैं बहुत छोटे, फिर पेट में से बाहर आते हैं एक नन्हा सा शरीर लेकर और जब हम बड़े होते हैं एक बड़ा सा मजबूत शरीर के साथ, यह तीनों परिस्थितियों में हम पहले से ही थे और अब इस घड़ी में भी है तो यह जो शरीर बड़ा हुआ है वह मैं नहीं हूं। आईने के सामने खड़ा होता हूं और जो मैं दिखाई देता हूं वह मैं नहीं हूं। मेरा होना यह शरीर का होना नहीं हो सकता, मैं इससे कुछ अलग हूं। 

वहीं मां के पेट में कोई सोच नहीं थी मेरे पास, कोई मेरा अलग से विचार नहीं था । मां के जरिए मेरी जिंदगी चलती थी, उसकी सांस से मेरी सांस चलती थी उसके खाने से मेरा शरीर बन रहा था । एक एक चीज का बराबर खयाल कुदरत ने रखा हुआ था । हम बहुत छोटे मतलब एक कोश में से इतने बड़े हो गए । यह कुदरत ने बनाया एक कोष में से न जाने क्या क्या बना है, पूरा शरीर बना है, सांस चलती है, बोल सकते हैं, जो चमड़ी से कान बने है उससे सुन सकते है,  चमड़ी से आंख बनी उससे देख सकते हैं । यह कितना बड़ा चमत्कार हुआ है । यह कुदरत का एक चमत्कार ही कह सकते हैं। बिना किसी सोच के यह सब कुछ कितने सही तरीके से चल रहा था। कोई था जो यह सब कुछ संभाले हुए था। कोई था जो यह सब कर रहा था मैं नहीं कर रहा था।

उम्र के बढ़ते बढ़ते न जाने हम में कैसे कर्ता भाव जन्म ले लेता है, यह सोच जाने कहां से आती है कि सब कुछ मैं कर रहा हूं, जबकि यह पूरा ब्रह्मांड जो सुनियोजित तरीके से चल रहा है उसमें मैं कुछ भी नहीं हूं। थोड़ा गहरे में जाकर इसे देखें तो यह हमारी सोच हमारे विचार का परिणाम है कि हम अपने आप को कर्ता समझने लगे हैं।

और कर्ता भाव समझते ही दुख की शुरुआत हो जाती है, तुम्हें कोई और दुख नहीं दे रहा है, कोई और तुम्हें दुख दे भी नहीं सकता, ना कभी दिया है ना दे रहा है ना दे सकता है ना दे सकेगा । यह तुम्हारी खुद की उपलब्धि है कि तुमने दुख को गले लगाया है।

दुख से निकलने का बहुत सीधा-सादा रास्ता है, जो भी हो रहा है उसे होने दे, जो पूरा ब्रह्मांड चला रहा है वह तुम्हें भी चलाएगा, उसका कोई अलग से आयोजन नहीं है सिर्फ तुम्हें दुख दे। उसने जब भी तुम्हें बनाया तो दुख और सुख दोनों के बाहर बनाया था, यह हम यानी हमारी सोच हमारे विचार यह समाज है जिन्होंने हमें दुख और सुख में डुबकी लगाना सिखाया जो है ही नहीं। 

अपने विचारों में अपने मन के सागर में न जाने तुम कैसे कैसे दुख और सुख के समंदर बना लेते हो जो तुम्हारे सिवा किसी को नहीं दिखाई देते है। और तुम उसमें डुबकी लगाया करते हो, डुबकी लगाया करते हो उतना भी काफी नहीं है तुम देखते हो कि कोई और भी देखें कि तुम उस में डुबकी लगा रहे हो, तुम दुख से घिरे हुए हो तुम सुख से घिरे हुए हो, तुम जाने किस किस को यह बताना चाहते हो और क्यों बताना चाहते हो ?

मेरे देखें तुम्हें कोई और दुख नहीं दे सकता, यह पूरे अस्तित्व में ऐसी कोई सुविधा नहीं है कि कोई और हमें दुख दे सके, सिवा हमारे विचार।

पूरे दिन में 24 घंटे में कुछ पल अपने साथ बिताए अपने अकेलेपन में बिताए, सब विचार छोड़ छाड़ के विचार शून्यता बैठे कभी, और हम जो हैं उसे देखे भी। 

बहुत छोटी है यह जिंदगी कोई यहां 70 80 100 साल से ज्यादा नहीं निकालने वाला है। यह शरीर छोड़कर ही जाना है। यह रिश्ते यह साथी या आसपास के लोग यह सब छोड़कर ही जाना है । क्यों इतना दुख लेते हो किसके लिए लेते हो ?

अपनी जिंदगी है अपना आनंद है, मुफ्त में मिल रहा है, मिल रहा है क्या मिला ही हुआ है। जानो पहचानो और जिंदगी जी लो।

प्रणाम।

उदयन गोहिल

એક પક્ષીએ કહ્યું આવી કાનમાં

એક પક્ષીએ કહ્યું આવી કાનમાં

આખું નભ ઉડવાને છે તોય છે ભાનમાં

નો-પિનારાએ નથી લીધી હજુ મજા

મયકદામાં રિંદ સઘળાં છે ધ્યાનમાં

શ્વાસ છે ગતિ છે જે આવે એ જાય પણ

રાત, સૂરજ કેટલો રાખે બાનમાં

- ઉદયન ગોહિલ

હજારો હાથ ખોલી એ તો દેવા બેઠો છે

હજારો હાથ ખોલી એ તો દેવા બેઠો છે

તું નગુણો કે વિચારોમાં હજુ પણ પેઠો છે

ખજૂરી સમ નથી આ છાંયડો જીવનભરનો

તું છે એજ સાબિતી છે કે ખુદા પણ હેઠો છે 

તું તારામાંથી ખુદને બાદ કર તોય વધશે તુજ

ગણિતથી પર અહી બ્રહ્માંડમાં એજ એઠો છે

- ઉદયન ગોહિલ

હાથવગું છે સઘળું ને તોય ભટકું છું

હાથવગું છે સઘળું ને તોય ભટકું છું ,

મસ્જિદોમાં આયતો પર અટકું છું .

પાકું દે સરનામું સાકી નું હવે ,

રોજ ખોટાં દ્વારે કેટલું ખટકું છું .

તુજ નજરથી દૂર છું પણ તારો છું ,

આટલું જાણી ગમે ત્યાં ભટકું છું .

ચાંદ, જાણે અસ્કયામત આપ ની ,

આગિયો હું, કોઈ દી જરી ચમકું છું .

- ઉદયન ગોહિલ

ધારી લો તમને પ્રેમ છે મારાથી, તો ગમશે સખી !

સખી...

ધારી લો તમને પ્રેમ છે મારાથી, તો ગમશે સખી !

કે ધારવામાં પણ તમારા નૈન તો ઢળશે સખી .

ઓ વાદળો, છાંટા, ક-મૌસમનાં ખમૈયા તો કરો ,

કે જોઈ ભીંજાતી સખી પાછી અગન વધશે સખી .

મૌસમ ઉઘડતી ગાલની લાલી મસળતી હોય ત્યાં ,

ખ્વાબોની ગરમાહટમાં આજે ચાય પણ ચઢશે સખી .

સંધ્યાની થોડી અસ્ક્યામતને છુપાવી રાખી છે ,

સૂરજ ઓ આથમશે ને તારાઓ વચ્ચે ઉગશે સખી .

વાગ્યા છે લગભગ રાત ના નવ તો સમય પણ થઈ ગયો ,

મુખ થી મૈખાનાની બધી પૂરી કમી કરશે સખી .

- ઉદયન ગોહિલ

મને ડર ના બતાવો આ કયામતનો દોસ્તો

મને ડર ના બતાવો આ કયામતનો દોસ્તો ,

હજારો વાર એની આંખ પર હું મર્યો છું .

ને ડૂબ્યાં બાદનો આખો અનોખો અનુભવ છે ,

હું ભવસાગરના પટમાં ક્ષણ સાથે તર્યો છું .

ને આમાં શું મજા છે એ તો આખરમાં જાણ્યું ,

હતો જ્યાં, ત્યાં જ છું ને તોય હું પાછો ફર્યો છું .

મહોબતના મિલનની આ પરાકાષ્ઠા છે જો ,

હું આકાશેથી, બસ મળવા ધરા ને ખર્યો છું .

- ઉદયન ગોહિલ

ઓ સાંજના રંગો, ખબર છે તમને કંઈ !

ઓ સાંજના રંગો, ખબર છે તમને કંઈ !

હું યાદ આવ્યો તો માશુકાને કે નઈ !

સેંથા સમી લાલી તો ઉતરી આવી છે ,

તો પોંખશે કે! ખ્વાબ કુમકુમ ટીકા લઈ !

વાતો વણી છે રાત રંગીનીઓની ,

પણ છે તો વાતો, કેમ ની રે તાળું દઈ !

આ રોજ નું હતું, આવ જા કરતી રહેતી ,

તોય થાય હર વખતે કે આ ગઈ ! તો કાં ગઈ !

- ઉદયન ગોહિલ

નવા નક્કોર આવે છે વિચારો હમણાંથી

નવા નક્કોર આવે છે વિચારો હમણાંથી ,

આ ઓલાં પ્રેમ નામે રોગ જેવા સિમટમ છે .

ઘરેથી નીકળું નક્કી કરી ક્યાં જાવું છે ,

રસ્તામાં પાછું લાગે આજ ડાઉન સર્વર છે .

ને આ તો રોજ નું થયું, રોજ કંઈ સારું લાગે !

કે તારા ઘર તરફનું દિલમાં પેડોમીટર છે .

- ઉદયન ગોહિલ

આપણી મીઠી એ યાદોની ડગર તે ભૂંસી નાખી

આપણી મીઠી એ યાદોની ડગર તે ભૂંસી નાખી

મેં તો પક્ષીને હજુય ચણ નાખવાની આદત રાખી

કેવું ઘેલું હોય છે મન પણ, તને સંભાર્યા કરતું

આજ તો સ્પર્શની સુંવાળપ મેં સપનામાં પણ ચાખી

આવશે તું તો ફરી પાડીશું ભીની રેત પર પગલાં

આ તો આઘે થી સફરને મેં મહોબત વાળી ભાંખી

- ઉદયન ગોહિલ